Recykling i idea segregowania śmieci jest już na stałe umiejscowiona w świadomości większości ludzi. Nie mamy problemu z tym, żeby skrupulatnie rozdzielać domowe odpady, ponieważ wbrew pozorom nie jest to takie trudne, jak mogłoby się wydawać. Jednak czy robimy to dobrze? Jakie opakowanie nadaje się do recyklingu?  Jakie rzeczy podlegają recyklingowi i co z nich może powstać?

Co nadaje się do recyklingu?

Po pierwsze – papier

Papier towarzyszy nam w każdym momencie życia. Nawet współcześnie, kiedy jesteśmy otoczeni elektroniką, ma on swój ogromny udział w produkowaniu odpadów. Do niebieskiego pojemnika możemy wrzucać papier, który nie jest wilgotny, nie miał kontaktu z żywnością lub też nie zawiera śladów środków chemicznych i budowlanych.

Do pojemnika w kolorze nieba trafią więc: gazety, papier biurowy, książki (tylko z miękkimi okładkami!), kartony, ulotki itd. Pamiętajmy o tym, żeby wcześniej pozbyć się wszystkich elementów metalowych (np. zszywek) lub plastikowych (np. próbki kosmetyków).

Co powstaje z papierowych śmieci? Wiele sprzętów codziennego użytku, w tym bandaże, opakowania do jajek, doniczki, abażury, filtry do kawy, izolacja samochodowa, a nawet, co pewnie dla wielu będzie zaskoczeniem – banknoty!

Po drugie – plastik

Odpady plastikowe są najbardziej niebezpieczne dla naturalnego środowiska, ponieważ potrafią rozkładać się przez kilka tysięcy lat, a w tym czasie uwalniać wiele trujących związków. Gdyby nie recykling, to nasi wnukowie byliby skazani na życie na plastikowej planecie. Na szczęście, prawie wszystkie przedmioty ze sztucznego tworzywa można przetworzyć. Zaliczają się do nich m.in.: butelki po napojach, kosmetykach, środkach czystości; wszelkie plastikowe pojemniki na żywność, nakrętki czy torby foliowe. Pamiętajmy o tym, że butelki należy odkręcić i ścisnąć, by zajmowały jak najmniej miejsca.

Co można ponownie stworzyć z plastiku? Większość śmieci czeka powtórne życie, więc z tych opadów produkuje się butelki, opakowania i torby. Z plastiku powstają nawet ubrania, meble, zabawki, ramy okienne, słupki drogowe czy płyty termoizolacyjne.

Po trzecie – szkło

Najbardziej wdzięczny materiał, ponieważ można go przetworzyć prawie z identyczną dokładnością i to bez wielkich strat. Jednak lista rzeczy, które nadają się do recyklingu, jest niezwykle krótka. Zawiera w sobie jedynie butelki, słoiki i szklane pojemniki po kosmetykach.

Co z nich powstaje? Głównie butelki i inne opakowania, ale także kafelki i izolacje ścienne.

Po czwarte – metal

A dokładniej aluminium, czyli materiał, który również można wielokrotnie przetwarzać bez strat na jakości. Do recyklingu nadają się więc puszki po napojach, folie kuchenne i metalowe opakowania.

Co powstaje? Dokładnie to samo, co zostało wyrzucone. Jest to kolejny przykład, że każdą rzecz można powtórnie wykorzystać. Jednocześnie wskazuje to jak duże znaczenie odgrywa gospodarka obiegowa.

Odpady niebezpieczne – czy mamy je w domu?

Czym są odpady niebezpieczne? Według ustawy z dnia 14 grudnia 2012 roku są to odpady, które zagrażają życiu, zdrowiu oraz środowisku. Do odpadów niebezpiecznych można zaliczyć większość środków wybuchowych, łatwopalnych i żrących.

 Czy trzymasz w domu niebezpieczne odpady?

Odpady niebezpieczne można podzielić na: wybuchowe, utleniające, wysoko łatwopalne, łatwopalne, drażniące, szkodliwe, toksyczne, rakotwórcze, żrące, zakaźne, działające szkodliwe na rozrodczość, mutagenne, uczulające i ekotoksyczne.

Odpadów takich nie wolno palić, wyrzucać do koszów na odpady, zakopywać lub wylewać. Należy je dostarczyć do Punktu Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych.

Do kosza nie powinno wyrzucać się również zużytych baterii, sprzętu AGD i RTV czy opakowań po lekach. Odpady niebezpiecznie należy zutylizować, aby zmniejszyć zagrożenie dla środowiska czy stanu zdrowia.

Oczywiście większość tego rodzaju odpadów powstaje poza naszym domem – przemyśle, rolnictwie lub budownictwie. A czy w naszym domu mamy coś, co powinno zostać dostarczone do specjalnego punktu odbioru odpadów?

Odpady niebezpieczne w domu

Do nich zaliczają się przede wszystkim:

  1.        Baterie i akumulatory
  2.        Farby do malowania włosów oraz lakiery do włosów
  3.        Opakowania po lekach i niezużyte leki
  4.        Środki związane z ochroną roślin
  5.        Oleje silnikowe, smary oraz pojemniki po aerozolach
  6.        Silne środki czyszczące i wybielające

Jak poznać odpad niebezpieczny?

Przede wszystkim informacja o zagrożeniu powinna znaleźć się na opakowaniu. Dodatkowo na takich produktach znajduje się specjalny symbol określający rodzaj odpadu. Producent powinien również zamieścić na etykiecie opis wykorzystania (np. użycie odzieży ochronnej lub szczególną ostrożność przy wykorzystywaniu preparatu) oraz sposób utylizacji.

Dlaczego nie wolno palić śmieci w domu?

We Wrocławiu stan zanieczyszczenia powietrza gwałtownie wzrasta w okresie jesienno-zimowym, a jest to związane ze spalaniem śmieci w piecach w domkach jednorodzinnych. Dlaczego spalanie śmieci w domach jest takie niebezpieczne?

Temperatura w piecu domowym rzadko, kiedy przekracza 500 stopni C, a więc duża część szkodliwych substancji przedostaje się do atmosfery. Temperatura potrzebna do prawidłowego spalania śmieci mieści się w przedziale 850 – 1150 stopni C. Dopiero wtedy ilość szkodliwych substancji jest naprawdę redukowana.

Poza tym każdy zakład utylizacji śmieci jest wyposażony w zaawansowany zestaw filtrów oraz zabezpieczeń, które nie pozwalają na zanieczyszczanie środowiska.

Ważne! Straż miejska ma prawo przeprowadzić kontrolę spalanych śmieci, a w przypadku wykrycia nielegalnego spalania śmieci może zostać wystawiona grzywna nawet w wysokości 5 tysięcy złotych albo 5-30 dni aresztu.

Zarządzanie odpadami podstawą skutecznej gospodarki komunalnej

W kwietniu nacisk położony został na propagowanie działań mających usprawnić gospodarkę komunalną w dziedzinie zarządzania śmieciami. Nie da się ukryć, że chociaż od kilku lat ilość wytwarzanych odpadów systematycznie się zmniejsza, a coraz więcej z nich jest poddawanych recyklingowi, to jednak w dalszym ciągu polska świadomość ekologiczna w tej kwestii pozostaje na dość niskim poziomie – zwłaszcza w porównaniu do zachodniej Europy. Tymczasem wysoka świadomość ekologiczna również w dziedzinie gospodarowania odpadami przekłada się nie tylko na zmniejszenie ilości śmieci w każdym domu, ale także pozwala na przedsięwzięcie poważnych oszczędności. Kluczową rolę odgrywa w tym przypadku wdrożenie w życie założeń gospodarki obiegowej i uświadomienie sobie co tak naprawdę podlega recyklingowi.

Gospodarka obiegowa – na czym polega 

Gospodarka obiegowa w najprostszym rozumieniu polega na nadawaniu drugiego życia pozornie zużytym produktom. Dzięki temu z jednej strony zmniejsza się ilość wytwarzanych śmieci, a z drugiej – możliwa staje się pomoc potrzebującym, na przykład poprzez oddawanie niespożytego jedzenia lub przekazywanie książek do punktów bookcrossingu. Dominujący dotychczas schemat użytkowania wytworzonego produktu nazywany gospodarką linearną polegał na jednorazowym zużyciu danej rzeczy, która następnie była wyrzucana. Gospodarka obiegowa ma zaś na celu wytworzenie „koła życia” możliwie jak największej ilości produktów, które kiedyś stałyby się odpadami. Wskazuje na opakowanie, które można ponownie wykorzystać zgodnie z ideą „recykling rzeczy”.  Dotyczy to m.in.: książek, ubrań, mebli, zabawek, a także żywności i innych niepotrzebnych już rzeczy. Bardzo istotna jest kwestia uświadamiania społeczeństwa co podlega recyklingowi, jakie odpady nadają się do przetworzenia.

„Sharing economy” sposobem na oszczędzanie

Dzięki zastosowaniu filozofii „sharing/circular economy” w praktyce, możliwa staje się nie tylko poprawa stanu środowiska poprzez ponowne wykorzystanie śmieci w formie surowców produkcyjnych, lecz także zmniejszenie kosztów utrzymania gospodarstwa domowego. Jest to możliwe do osiągnięcia dzięki redukcji wytwarzanych odpadów i zapewnieniu im funkcjonalności przez dłuższy czas. Stare ubrania mogą posłużyć na przykład jako materiał do wykonania pokrowców na poduszki, a przeczytane gazety – do produkcji tzw. ekowikliny.